🔴DERSÎM — Li ser zinarên asê yên Çiyayên Mûzirî, xezalên ku bi sedsalan e wekî “parêzvanên bêdeng” ên vê xakê tên qebûlkirin, bi azadî digerin. Ev canberên resen, ji bo gelê herêmê ne tenê ajalên kovî ne; ew rihê çiyayan, mîzana xwezayê û sîmbola herî pîroz a erdnîgariya Dersîmê ne.
Xezalên Dersîmê di her demsalê de reng û dîtbariya xwezayê dixemilînin û dibin mijara herî balkêş a hunera wênekêşiyê. Ev canberên spehî, her tim dikevin ber kadraja aktîvîst û wênekêşên jîngehê ku bi rêya hunera xwe balê dikişînin ser parastina jiyana kovî. Çi di nava spîtiya berfê de, çi jî di keskahiya biharê de be; xezal her gav wêneyên herî zindî û bi bandor pêşkêşî çavên dinyayê dikin.
Xezalên Mûzirî di baweriya herêmê de xwedî cihekî taybet in. Li gorî baweriya gel, ev xezal “emanetên Dizgûno (Düzgün Baba)” ne û wekî xwediyên esîl ên van çiyayan tên dîtin. Parastina wan, ne tenê wezîfeyeke jîngehparêziyê ye, di heman demê de parastina rûmet û pîroziya xaka Dersîmê ye.
Cewhera bedewiya xezalan û hezkirina kûr a li hemberî wan, di nav çanda gel de jî rûniştiye. Wekî ku Hafiz Husên di klama xwe ya navdar de dibêje, “Xezala mi bi morî ye”; ev hezkirin nîşaneya girêdana di navbera mirov, xweza û hunerê de ye.
Lêkolîner û parêzvanên xwezayê destnîşan dikin ku azadiya van canberan li ser zinaran, nîşaneya zindîbûna ekosîstema herêmê ye û divê ev mîrasa pîroz ji bo nifşên pêşerojê bi her awayî bê parastin.
/Nûpel/
