İsviçre’nin Davos kentindeki Dünya Ekonomik Forumu’nda 21 Ocak’ta konuşan Trump, Grönland üzerinde egemenliğe sahip Danimarka halkı ve liderlerini överken, adayı sadece ABD’nin savunabileceğini iddia etti.
Trump, Grönland’ın özellikle füze savunmasında ABD ve uluslararası güvenlik için önemli olduğunu kaydetti.
Grönland’da Danimarka’nın “herhangi bir izi” olmadığını savunan Trump, Danimarka’nın Grönland’a söz verdiğinden daha azını harcadığını iddia etti.
ABD Başkanı “Bu dev toprak parçasını, bu dev buz parçasını sadece ABD koruyabilir ve geliştirebilir” derken, bu nedenle ülkeyi almak için “derhal müzakerelerin” başlamasını istediğini vurguladı.
Trump Grönland’ın bir seçimi olduğunu belirtirken “‘Evet’ diyebilirsiniz ve çok minnettar oluruz ya da ‘hayır’ dersiniz ve bunu unutmayız” diye konuştu.
İkinci Dünya Savaşı sırasında Danimarka’nın Almanya tarafından işgal edilmesi sırasında ABD’nin Grönland’ı savunduğunu belirten Trump, “Zaten bizimdi ama İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra Danimarka’ya verdik. ABD elinde tutmalıydı” dedi.
Trump “Aşırı güç kullanmaya karar vermezsem muhtemelen bir şey elde edemeyeceğiz. Bu şekilde durdurulamaz oluruz ama bunu yapmayacağız. Güç kullanmam gerekmiyor, güç kullanmak istemiyorum, güç kullanmayacağım” diye konuşurken, daha sonra ABD’nin tek istediğinin “Grönland diye bir yer olduğunu” belirtti.
Trump, Grönland’ı nadir toprak elementleri için istediğini reddetti ve “Grönland’da böyle bir şey yok. Mesele ulusal ve uluslararası güvenlik için stratejik önemde olması” ifadelerini kullandı.
Avrupa: ‘Diyaloğu tercih ediyoruz ama harekete geçmeye hazırız’
Trump’tan birkaç saat önce konuşan AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ise “Avrupa diyaloğu ve çözümleri tercih ediyor ama harekete geçmeye de hazırız, gerekirse, birlikle, aciliyet ve kararlılık duygusuyla” diye konuştu.
Avrupa Parlamentosu’nda konuşan Von der Leyen “kaba güçle” tanımlanan yeni bir dünya düzeniyle karşılaşan AB’nin ekonomisini ve savunmasını geliştirmek için daha hızlı harekete geçmesi gerektiğini söyledi.
Von der Leyen Avrupa’nın çevresindeki dünyaya karşı nüfuz sahibi olabilmek için sertleşmesi gerektiğini vurgularken ABD’ye de “müttefikler” arasındaki anlaşmazlıkların sadece Batı’nın rakiplerini cesaretlendireceği uyarısında bulundu.
Von der Leyen uluslararası düzendeki değişimin “sadece sismik değil, kalıcı da olduğunu” söylerken, Grönland, Ukrayna, Ortadoğu’dan Hint-Pasifik’e dek yayılan gerilimlerden kaynaklanan “çalkantılı” durumdan bahsetti.
Avrupa Komisyonu Başkanı “Avrupa’nın geleneksel ihtiyatlı tutumundan uzaklaşmamız gerekecek. Şu anda, ekonomik ya da askeri, teknolojik ya da jeopolitik anlamda kaba güçle tanımlanan bir dünyada yaşıyoruz. Birçoğumuz bundan hoşlanmayabilir ama dünyayı olduğu haliyle ele almalıyız” dedi.
Von der Leyen Trump’ın Grönland nedeniyle Avrupa ülkelerine gümrük vergisini artırma tehdidini “yanlış” olarak tanımlarken, “Şu anda bir kavşaktayız” dedi.
AB yetkilisi “Avrupa diyaloğu ve çözümleri tercih ediyor ama harekete geçmeye de hazırız, gerekirse, birlikle, aciliyet ve kararlılık duygusuyla” diye konuştu.
ABD Başkanı Donald Trump önceki gün Davos’taki Dünya Ekonomik Forumu için yola çıkmadan önce Grönland ile ilgili “geri dönüş” olmayacağını söylemişti.
Trump, “Grönland şart” demişti.
Davos’ta ‘yeni dünya düzeni’ vurgusu
Zirvede 20 Ocak Salı günü yapılan konuşmalardaysa “yeni dünya düzenine” ilişkin açıklamalar öne çıktı.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, “kuralların olmadığı bir dünyaya doğru gidildiği” uyarısında bulundu.
Kanada Başbakanı Mark Carney ise “eski düzenin geri gelmeyeceğini, bunun yasını tutmanın yersiz olduğunu” ifade etti.
Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ise Grönland’ı bırakmayacaklarını tekrarladı.
Frederiksen, “Amerikan başkanı maalesef askeri güç kullanımını dışlamadı. Bu nedenle biz de bunu dışlayamayız” ifadelerini de kullandı.
Trump ne söyledi?
Trump ise Beyaz Saray’daki basın toplantısında, gazetecilere Grönland’da “işlerin oldukça iyi gideceğini” savundu.
Davos’a ilişkin, “Grönland konusunda planlanmış birçok görüşme” yapılacağını söyledi.
BBC muhabirinin, Grönland nedeniyle NATO ittifakının dağılması olasılığını göze alıp almadığını sorduğu Trump, “NATO için benden daha fazlasını yapan kimse yok” yanıtını verdi.
“NATO mutlu olacak, biz de mutlu olacağız” dedi ve “Dünyanın güvenliği için buna ihtiyacımız var” şeklinde konuştu.
Grönland hedefine ulaşmak için ne kadar ileri gideceğine ilişkin soruya ise “Bunu göreceksiniz” yanıtını verdi.
Trump basın toplantısında NATO’nun ihtiyaç halinde ABD’nin yardımına koşacağından şüphesi olduğunu da söyledi.
Macron – Trump atışması
Trump, İsviçre’ye gidişi öncesi Başka bir Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un kendisine gönderdiği bir özel mesajı da paylaştı.
Mesajda Macron’un Trump’a “Grönland ile ilgili ne yaptığını anlamıyorum” dediği ve Davos zirvesinden sonra bir G7 toplantısı organize etmeyi teklif ettiği görülüyor.
Salı günü erken saatlerde Trump, Macron’un Gazze “Barış Kurulu”na katılma davetini reddettiği yönündeki haberlerin ardından Fransız şarap ve şampanyasına %200 oranında gümrük vergisi tehdidinde bulunmuştu.
Macron, gümrük vergilerinin, toprak egemenliğine karşı bir baskı aracı olarak kullanılmasını “kabul edilemez” diyerek kınadığını söyledi.
Macron, Trump’ın gümrük vergisi açıklamalarına karşı misilleme seçeneklerinin değerlendirmesi için çağrıda bulunan Avrupalı liderlerden biri.
Tüm bu açıklamalara karşın Davos’ta bulunan ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Grönland konusunun yatışacağına yönelik ifadeler kullandı.
/Kaynak: BBC/
