Batı Afrika’nın önemli merkezlerinden biri olan ve üç milyondan fazla insana ev sahipliği yapan Mali’nin başkenti Bamako, ülkenin savunma bakanının suikasta uğramasından günler sonra İslamcı militanlar tarafından kısmi bir abluka altına alındı.
BBC’ye konuşan şehir dışında ailesini ziyaret ettikten sonra Bamako’ya geri dönemeyen ve iki çocuk annesi, “Ordumuz bizi koruyamıyor, eve nasıl döneceğiz?” dedi.
O ve birçok kişi, başkentten çıkan önemli bir yol olan Bamako-Kéniéba karayolunda yaklaşık bir gündür mahsur kalmış durumda.
Bu açıklama, Çarşamba günü Cemaat Nusrat el-İslam ve Müslüman (JNIM) grubundan savaşçıların “artık kimsenin içeri girmesine izin verilmeyecek” uyarısının ardından geldi.
Geçen yıl İslamcı gruplar şehre yakıt ablukası uygulayarak kıtlığa ve fiyatlarda keskin bir artışa neden olmuştu. Ancak şimdi de tam bir abluka emri vererek sakinleri endişelendirdi.
Görgü tanıkları BBC’ye, şehre giden altı ana yolun en az üçünün, savaşçılar başka yerlere geçmeden önce saatlerce kapalı kaldığını söyledi. Onlar yokken, bazı araçlar yavaş yavaş geçmeyi başarıyor.
Geçtiğimiz hafta sonu, kuzeydeki cihatçı ve ayrılıkçı isyancıların oluşturduğu Azawad Kurtuluş Cephesi (FLA) ittifakı tarafından ülke çapında koordineli saldırılar düzenlendi. Bu saldırıların amacı, 2020’de darbeyle iktidarı ele geçiren General Assimi Goïta’nın askeri rejimini devirmekti.
Saldırılar sırasında Savunma Bakanı Sadio Camara, Bamako yakınlarındaki konutuna düzenlenen intihar saldırısı sonucu hayatını kaybetti. AFP haber ajansının bildirdiğine göre, Perşembe günü sıkı güvenlik önlemleri altında, aralarında Goïta’nın da bulunduğu binlerce kişinin katılımıyla defnedildi.
Mali ordusu, isyancılara karşı Wagner Grubu’ndan doğan Rus paramiliter grubu Afrika Kolordusu ile işbirliği yapıyor.
Saldırılar karşısında Ruslar, kuzeydeki Kidal şehrinden çekilmek zorunda kaldılar ve şehir şu anda FLA’nın kontrolünde. FLA şimdi kuzeydeki diğer şehirlere de yürüyeceklerini söylüyor ve Afrika Kolordusu’nun tüm ülkeden çekilmesini talep ediyor.
Kremlin sözcüsü Perşembe günü yaptığı açıklamada, Rus güçlerinin Mali’de “aşırıcılık, terörizm ve diğer zararlı olaylarla mücadele etmek ve mevcut hükümete yardım sağlamaya devam etmek” için kalacağını belirtti.
Bamako’ya ulaşmaya çalışan bir kamyon şoförü BBC’ye şunları söyledi:
“Daha önce hiç böyle bir şey görmedim. Bu işi yıllardır yapıyorum. Burada mahsur kaldım ve durum tehlikeli görünüyor. Teslim etmem gereken mallar için savaşmaktansa hayatımı kurtarmak için kaçmayı tercih ederim. Daha önce hiç böyle düşünmemiştim.”
Başkente 80 milden daha az mesafede bulunan Ségou kasabasına tam bir abluka uygulandı ve yüzlerce araç, kamyon, otobüs ve otomobil mahsur kaldı.
Kasabadaki bir muhabirin aktardığına göre, aileler ve tüccarlar da dahil olmak üzere yolcular günlerdir orada mahsur kalmış durumda ve suya ve yiyeceğe erişmekte zorlanıyorlar.
Devlet medyasına göre, cunta lideri Goïta, Çarşamba günü yapılan olağanüstü güvenlik konseyi toplantısının ardından isyancılara karşı sert önlemler alınacağına söz verdi. Goïta ayrıca silahlı ve güvenlik güçlerinin isyancılara “ağır kayıplar” verdirmeyi başardığını iddia etti.
Fransız dış ilişkiler düşünce kuruluşu Ifri’nin Sahra Altı Afrika Merkezi direktörü Alain Antil, BBC’ye verdiği demeçte, “Bu adımlar rejimin zayıf olduğunu ve güvenliği yeniden sağlayamadığını gösteriyor” dedi.
2013’te cihatçılar ve Tuareg etnik ayrılıkçılarından oluşan benzer bir ittifakın Bamako’ya ilerlemesinin ardından, Fransız kuvvetleri diğer Afrika ülkelerinden gelen kuvvetlerle birlikte başkenti korumak için müdahale etti.
İsyancıları geri püskürtmeyi başardılar ancak isyancılar saldırılar düzenlemeye devam etti ve ülke istikrarsız kaldı. İktidarı ele geçirdikten sonra Goïta, Fransızları sınır dışı etti ve destek için Rusya’ya yöneldi ancak durum düzelmedi ve geçen hafta sonundaki saldırılarla doruk noktasına ulaştı.
Fransa, Kanada ve Birleşik Krallık da dahil olmak üzere birçok ülke vatandaşlarına Mali’yi terk etmeleri çağrısında bulunurken, ABD ise evde kalmalarını tavsiye ediyor.
BBC’ye konuşan bir Fransız kadın, “Gitmiyorum,” dedi, “Mali’yi seviyorum.”
“2002’de buraya geldiğimden beri burası benim bir parçam oldu. Ailemle birlikte kalacağız. Her şeyin yolunda olacağını biliyoruz.”
/BBC News/
