Avrupalı liderler, ABD Başkanı Donald Trump’ın Danimarka’nın Grönland’ı satmayı kabul etmemesi halinde Avrupa ülkelerine yeni gümrük vergileri uygulama tehdidinin, transatlantik ittifakı zedeleyebileceği ve yeni bir ticaret savaşını tetikleyebileceği uyarısında bulundu. Avrupa Birliği (AB) liderleri, bu duruma karşı ortak ve koordineli bir yanıt verilmesi konusunda mutabakata vardı.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Almanya Başbakanı Friedrich Merz başta olmak üzere AB liderleri, Trump yönetiminin 1 Şubat’tan itibaren sekiz Avrupa ülkesine yüzde 10 ek gümrük vergisi uygulanacağını açıklamasının ardından “birlik, koordinasyon ve egemenliğin korunması” mesajı verdi.
Trump, cumartesi günü sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda; Danimarka, İsveç, Norveç, Fransa, Almanya, Hollanda, Finlandiya ve Birleşik Krallık’tan ithal edilen tüm ürünlere, “Grönland’ın satın alınmasına yönelik bir anlaşmaya varılıncaya kadar” yüzde 10 ek gümrük vergisi getirileceğini duyurdu. Trump, bu oranın haziran ayına kadar yüzde 25’e çıkarılabileceğini de belirtti.
Grönland, Danimarka’ya bağlı yarı özerk bir bölge konumunda bulunuyor. Bu hafta başında aynı ülkeler grubunun adaya ortak bir diplomatik ve güvenlik misyonu göndereceklerini açıklaması, Beyaz Saray’ın tepkisine ve gümrük vergisi tehdidine yol açtı.
Geçtiğimiz yaz AB ile ABD arasında imzalanan anlaşma kapsamında, Avrupa ürünlerine uygulanan gümrük vergileri yüzde 15’e çıkarılırken, ABD sanayi mallarına yönelik vergiler sıfırlanmıştı. Brüksel, bu tavizleri Washington’un Ukrayna’daki angajmanı ve küresel istikrar gerekçesiyle savunmuştu.
Yeni gümrük vergilerinin nasıl uygulanacağı henüz netlik kazanmazken, AB Konseyi Başkanı António Costa, olası karşı adımların koordinasyonundan sorumlu olacağını açıkladı. Ursula von der Leyen ise, “Gümrük vergileri transatlantik ilişkilere zarar verir ve tehlikeli bir aşağı yönlü sarmal yaratır” uyarısında bulundu.
AB Komisyonu, 27 üye ülke adına ticaret müzakerelerini yürütme yetkisine sahip olsa da, Washington’un belirli sektörleri hedef alarak ülkeleri tek tek baskı altına alma girişimlerinden endişe ediliyor.
Trump yönetimi son haftalarda Grönland’a ilişkin söylemini sertleştirerek, bölgenin ABD’ye “ulusal güvenlik” gerekçesiyle devredilmesi gerektiğini savundu. Danimarka ise Rus ve Çin savaş gemilerinin Grönland çevresinde faaliyet gösterdiği yönündeki iddiaları reddetti.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, AB’nin yıldırılamayacağını belirterek, gümrük vergisi tehditlerinin kabul edilemez olduğunu ve hayata geçirilmesi halinde Avrupa’nın birleşik biçimde karşılık vereceğini açıkladı. İsveç Başbakanı Ulf Kristersson da “Şantaja boyun eğmeyeceğiz” ifadesini kullandı.
Öte yandan Avrupa Parlamentosu’nda, AB’nin “zorlama karşıtı araç” olarak bilinen ve kamuoyunda “ticaret bazukası” diye anılan mekanizmayı devreye sokması yönünde çağrılar yükseldi. Parlamento Ticaret Komitesi Başkanı Bernd Lange ve Avrupa Halk Partisi lideri Manfred Weber, ABD’ye tanınan gümrük imtiyazlarının askıya alınmasını gündeme getirdi.
Kaynak:Euronews
