ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı (CIA), İran güçlerini “yanıltıcı bilgilerle” manipüle ettikten sonra, İran topraklarının kalbinde mahsur kalan bir Amerikan pilotunu karmaşık bir istihbarat ve askeri operasyonla kurtarmayı başardı.
3 Nisan Cuma günü, ABD’ye ait bir F-15E savaş uçağı, İran hava savunma sistemleri tarafından vurularak düşürüldü. Olay, Kohgiluye ve Boyer-Ahmed ile Huzistan eyaletleri arasındaki bölgede meydana geldi.
Söz konusu uçak, 28 Şubat’ta başlayan savaşın başından beri doğrudan İran ateşiyle düşürülen ilk ABD uçağı oldu. Pilot uçaktan atladıktan hemen sonra kurtarıldı ancak uçağın Silah Sistem Subayı (WSO) kayboldu. Bu durum, son 48 saat içinde ABD ordusunun en önemli önceliği haline geldi. Yaklaşık 100 milyon dolar değerindeki F-15E uçağı, uzun menzilli görevler ve kara hedeflerini vurmak için tasarlanmıştı.
Yaşam ile ölüm arasında yarış
Amerikalı yetkililer, yaralı subaya ulaşmak için ABD ve İran güçleri arasında kıyasıya bir yarış yaşandığını açıkladı. İranlılar bölgeyi askeri konvoylarla karış karış tararken, İran hükümeti pilotu yakalayan kişiye büyük bir ödül vaat etti. Amerikalı subay, bu süre zarfında kurtarma ekipleriyle koordinasyon sağlamak için güvenli iletişim cihazları ve ışıklı sinyaller kullandı.
Axios sitesine konuşan üç Amerikalı yetkili, subayın albay rütbesinde olduğunu ve uçağın silah sistemlerinden sorumlu olduğunu belirtti. Paraşütle atladıktan sonra yaralanan subay, buna rağmen yürümeyi başardı ve bir günden fazla süre İran’ın güneydoğusundaki dağlarda Devrim Muhafızları’ndan saklanmayı başardı. Bu pilotlar, SERE (Hayatta Kalma, Kaçınma, Direnç ve Firar) adı verilen özel bir eğitimden geçiyorlar.
New York Times’a göre yaralı subay, 2 bin 100 metre yükseklikteki sarp bir dağa tırmanarak izini kaybettirdi.
CIA, devasa bir “yanıltma kampanyası” yürüttü
Fox News muhabiri Trey Yingst, bugün üst düzey bir yetkiliye dayandırdığı haberinde operasyonun detaylarını paylaştı. Buna göre CIA, pilotun hayatını tehlikeye atmamak için devasa bir “yanıltma kampanyası” yürüttü.
Çeşitli kaynaklara sızdırılan sahte bilgilerle, ABD’nin “değerli bir parçayı” deniz yoluyla İran dışına çıkarmaya çalıştığı izlenimi verildi. Bu plan işe yaradı; İran güçleri pilotun bulunduğu bölgeden uzaklaşarak kıyı bölgelerine odaklandı. Bu da kurtarma ekiplerine çatışmaya girmeden operasyon yapma alanı sağladı. CIA, başlangıçta pilotun gönderdiği yardım sinyalinin, ABD güçlerini bölgeye çekmek için kurulmuş bir “İran tuzağı” olmasından endişe etti ancak risk alarak harekete geçti.
SEAL Team 6 ve yüzlerce komando sahaya çıktı
Operasyon, ABD özel kuvvetler tarihinin en karmaşık görevlerinden biri olarak nitelendiriliyor. 2011 yılında Usame bin Ladin’i öldürmesiyle tanınan “Navy SEAL Team 6” ekibi de operasyonda yer aldı. Ayrıca yüzlerce seçkin komando görev alırken, onlarca savaş uçağı ve helikopter koruma sağladı. ABD uçakları, İran konvoylarının subayın saklandığı yere yaklaşmasını engellemek için bölgedeki hedefleri bombaladı.
Donald Trump: En cesur operasyonlardan biri
Başkan Donald Trump, Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada kurtarmayı doğruladı ve bunu “ABD tarihindeki en cesur arama-kurtarma operasyonlarından biri” olarak nitelendirdi. Trump, “Bu cesur savaşçı tehlikeli dağlardaydı ve düşman her an ona yaklaşıyordu, ama şimdi o güvende” dedi. Trump ayrıca, kurtarma ekibini korumak için İran topraklarına “onlarca uçak” gönderdiklerini ve hiçbir Amerikan askerinin ölmediğini veya yaralanmadığını vurguladı.
Trump, Axios’a verdiği mülakatta ise pilotun gönderdiği ilk mesajın “God is Good” (Tanrı iyidir) olduğunu açıkladı. Pilotun dindar bir kişi olduğu belirtildi.
Tahran’ın iddiaları ve imha edilen uçaklar
İran ordusu ise bugün yaptığı açıklamada, ABD operasyonunun İsfahan’ın güneyindeki terk edilmiş bir havaalanı kullanılarak yapıldığını iddia etti. Sözcü İbrahim Zülfikari, iki Amerikan C-130 nakliye uçağını ve iki Black Hawk helikopterini imha ettiklerini öne sürdü.
Ancak ABD tarafı durumun farklı olduğunu açıkladı. Subay kurtarıldıktan sonra, ekibi taşıyacak olan iki nakliye uçağı teknik arıza nedeniyle havalanamadı. Komutanlar zor bir karar vererek, personeli tahliye etmek için üç yeni uçak gönderdiler ve arıza yapan iki uçağı, İran ordusunun eline geçmemesi için tamamen patlatarak imha ettiler.
Yerel muhalifler subayın saklanmasına yardım etti
Öte yandan uçağın düştüğü bölge, İran rejimine muhalif unsurların yoğun olduğu bir yerdi. Yetkililer, pilotun saklanmak için yerel halkın yardımından yararlanmış olabileceğine inanıyor. CIA’in, Amerikalı askerlerin hayatta kalmasına yardım etmeye istekli sivillerle iletişim kurduğu “sivil destekli olağanüstü kurtarma” süreciyle bu durumu yönettiği belirtildi.
Bu operasyonun, cumartesi günü başka bir pilotun kurtarıldığı ayrı bir operasyondan sonra yapıldığı, ancak Trump’ın ikinci operasyonun güvenliği için haberi o zaman doğrulamadığı öğrenildi. Trump, yarın saat 13:00’te Beyaz Saray’da askeri yetkililerle birlikte bir basın toplantısı düzenleyeceğini duyurdu.
Kuveyt’te tedavi altına alındı
Nefes kesen operasyonun sonunda, ABD özel kuvvetleri yaralı havacıyı sığındığı dağ sırtından alarak helikopterle bölgeden tahliye etti. İran güçleriyle doğrudan sıcak çatışmaya girilmeden tamamlanan operasyonun ardından, subay tıbbi müdahale ve tedavi için Kuveyt’teki askeri üsse ulaştırıldı.
/Ajans-rd./
