🔴 ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nın tamamen açılması şartıyla İran’la 2 haftalık karşılıklı ateşkesi kabul etti. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, bu süreçte güvenli geçişlerin İran ordusuyla koordineli şekilde sağlanacağını açıkladı.
ABD Başkanı Trump, Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, İran’a tanıdığı sürenin dolmasına saatler kala Pakistan’ın arabuluculuğunda yapılan görüşmelere ilişkin önemli bir duyuru yaptı.
Trump, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ve Pakistan Genelkurmay Başkanı Asım Münir’in öncülüğünde, iki ülke arasında yürütülen müzakerelerin olumlu sonuç verdiğini belirtti.
ABD Başkanı, Pakistan’ın bu gece olası saldırıların durdurulması ve Hürmüz Boğazı’nın açılmasını kapsayan önerisini kabul ettiğini ifade ederek, “İran’a yönelik bombardıman ve saldırıları iki haftalık süre için askıya almayı kabul ediyorum. Bu, iki taraflı bir ateşkes olacaktır.” ifadelerini kullandı.
‘Dünya barışı için büyük bir gün’
Trump son açıklamasında ABD’nin Hürmüz Boğazı’ndaki trafik yoğunluğuna yardımcı olacağını söyledi. “Çok sayıda olumlu adım atılacak” diyen ABD Başkanı, “Dünya barışı için büyük bir gün! İran bunu istiyor, artık yeter dediler! Aynı şekilde herkes de öyle! Büyük paralar kazanılacak. İran yeniden inşa sürecine başlayabilir. Her türlü ürünün tedariğini yapacağız ve her şeyin yolunda gitmesini sağlamak için beklemede kalacağız. Bunun gerçekleşeceğine inanıyorum. Tıpkı ABD’deki gibi, bu Ortadoğu’nun Altın Çağı olabilir!” ifadelerini kullandı.
İran’dan açıklama: Ateşkes 10 Nisan’da başlayacak
İran’ın Pakistan’ın iki haftalık ateşkes teklifini kabul ettiği belirtildi. Ateşkes Mücteba Hamaney tarafından da onaylandı.
İran tarafından yapılan açıklamada, ateşkesin 10 Nisan Cuma günü başlayacağı ve her iki taraf da anlaşırsa uzatılabileceği belirtildi.
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi, “Pakistan’da yapılacak müzakerelerin 15 gün içinde sonuçlandırılmasını ve sahadaki zaferin siyasi alanda da tescillenmesini hedefliyoruz” açıklamasını yaptı.
Ateşkes ilanının ardından sokağa dökülen İranlılar sabaha kadar zafer kutlaması yaptı.
İran’ın 10 maddelik planında neler var?
İran devlet medyasına göre İran, savaşın ancak Beyaz Saray’a Pakistanlı arabulucular aracılığıyla iletildiği belirtilen 10 maddelik barış planı doğrultusunda detaylar netleşirse sona ermesini kabul edecek.
İran devlet medyasında yayımlanan maddeler, ABD’nin daha önce reddettiği bazı talepleri içeriyor, o talepler şöyle:
İran’a yönelik tüm birincil ve ikincil yaptırımların kaldırılması
Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolün İran’da kalması
ABD askerlerinin Orta Doğu’dan çekilmesi
İran ve müttefiklerine yönelik saldırıların sona ermesi
Dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması
Herhangi bir anlaşmayı bağlayıcı kılacak bir BMGK kararı
Farsça versiyonda ayrıca İran’ın nükleer programı için “zenginleştirmenin kabulü” ifadesi yer aldı. Ancak, İranlı diplomatların gazetecilerle paylaştığı İngilizce metinlerde bu ifade bulunmadı.
ABD bunu kabul eder mi?
Trump yönetimi ile İran arasında yaklaşık bir yıldır süren nükleer program müzakerelerinde tarafların talepleri arasındaki büyük fark, kalıcı bir anlaşmanın önündeki en büyük engel oldu.
Özellikle Hürmüz Boğazı’nın İran kontrolüne bırakılması talebi büyük endişe yaratıyor. Çatışma öncesinde İran’ın boğaz üzerinde böyle bir kontrolü bulunmuyordu. İlk değerlendirmelere göre İran, gemilerden yaklaşık 2 milyon dolar ücret almayı ve bu gelirleri savaş sonrası yeniden yapılanmada kullanmayı planlıyor.
Demokrat Senatör Chris Murphy, CNN’e yaptığı açıklamada, “Bunun ne kadar doğru olduğu bilinmez ama eğer bu anlaşma İran’a boğazı kontrol etme hakkı veriyorsa bu dünya için felaket olur” dedi.
Guardian’a göre uzmanlar, İran’ın bu “maksimalist” taleplerinin ABD tarafından doğrudan kabul edilmesinin düşük ihtimal olduğunu, ancak müzakereler için bir başlangıç noktası oluşturduğunu belirtiyor.
Beyaz Saray’dan açıklama
Beyaz Saray, ABD ve İran arasında 10 Nisan’da Pakistan’ın başkenti İslamabad’da başlaması beklenen müzakereler hakkında açıklamada bulundu. Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, “Yüz yüze görüşmeler konusunda müzakereler yürütülüyor, ancak Başkan ya da Beyaz Saray tarafından açıklanana kadar hiçbir şey kesinleşmiş sayılmaz” dedi.
Müzakerelere ABD tarafından Başkan Yardımcısı James David Vance, Trump’ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile Trump’ın damadı Jared Kushner’ın katılması bekleniyor.
Varılan ateşkes hakkında “Bu, ABD için Başkan Trump ve inanılmaz ordumuzun mümkün kıldığı bir zaferdir” ifadelerini kullanan Leavitt, “Ordumuzun başarısı, ABD’ye mümkün olan en fazla kozu sağlayarak, Başkan Trump ve ekibinin diplomatik bir çözüm ve uzun vadeli barışa kapı aralayan zorlu müzakerelere girmesine olanak tanıdı” değerlendirmesinde bulundu.
Hürmüz iki hafta geçişlere açılacak
İran, ABD ve İsrail ile sağlanan geçici ateşkesin ardından Hürmüz Boğazı’nı geçişlere açtı. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, yaptığı yazılı açıklamada, ABD ve İran arasındaki müzakerelerde diplomatik çabaları için Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ve Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asim Munir’ teşekkür ederek, “İran’a yönelik saldırıların durdurulması halinde güçlü Silahlı Kuvvetlerimiz savunma operasyonlarını sona erdirecektir. İki haftalık süre boyunca Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçiş, İran Silahlı Kuvvetleri ile koordinasyon sağlanarak ve teknik kısıtlamalar gözetilerek mümkün olacaktır.” dedi.
İsrail’in tavrı
İsrail Başbakanı Netanyahu, ABD Başkanı Trump’ın İran’a yönelik saldırılarla ilgili duyurduğu 2 haftalık ateşkesi destekledikleri ancak bunun Lübnan’ı kapsamadığını savundu.
Pakistan: Ateşkes derhal başlayacak
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, “İran ile ABD’nin müttefikleriyle birlikte, Lübnan da dahil olmak üzere her cephede geçerliliği an itibariyle başlayan derhal bir ateşkese vardıklarını duyurmaktan büyük memnuniyet duyuyorum” dedi.
Her iki ülkenin liderine ateşkese vardıkları için en derin şükranlarını sunduğunu ifade eden Şerif, “Tüm anlaşmazlıkları kesin biçimde çözüme kavuşturacak kapsamlı bir anlaşmaya varmak üzere her iki tarafın heyetlerini 10 Nisan 2026 Cuma günü İslamabad’a davet ediyorum” dedi.
Her iki tarafın da olağanüstü bir anlayış sergilediğini aktaran Şerif,”İslamabad Görüşmeleri’nin kalıcı bir barışın sağlanmasında başarıya ulaşmasını içtenlikle umuyor ve önümüzdeki günlerde daha fazla müjdeli haber paylaşmayı arzuluyoruz” dedi.
‘Çin İran’ı ateşkes için ikna etti’
İki yetkiliye göre Çin de görüşmeler sırasında İran’ı ateşkese yönlendirdi. Trump ise Agence France-Presse’e yaptığı açıklamada Çin’in İran’ı müzakere masasına getirmede rol oynadığını düşündüğünü söyledi.
Öte yandan ABD’de ara seçim kampanyalarının hız kazanmasıyla Trump’ın kamuoyu desteği en düşük seviyesine geriledi. Anketler, Amerikalıların büyük çoğunluğunun savaşa karşı olduğunu ve artan yakıt fiyatlarından rahatsızlık duyduğunu gösteriyor.
/ Kaynak: İlke TV /
